خبرهای مهم رسانه 16 تیر ماه 1398

خبرهای مهم رسانه 16 تیر ماه 1398

08:25

♦️اطلاعیه دفتر ماکرون پس از گفت و گوی تلفنی با روحانی

 

🔹رویترز: امانوئل ماکرون رئیس جمهور فرانسه اعلام کرد که با حسن روحانی رئیس جمهوری اسلامی ایران در خصوص پیگیری شرایط لازم برای ادامه گفت و گوهای طرفین درباره مسئله هسته ای ایران تا 15 جولای (24 تیر) به توافق رسیده است

🔹در اطلاعیه دفتر ماکرون آمده: «رئیس جمهور با همتای ایرانی خود توافق کرد که تا 15 جولای شرایط برای از سرگیری گفت و گوها میان طرفین را پیگیری کنند.»

🔹در ادامه این اطلاعیه آمده که ماکرون به گفت و گو با سران ایران و دیگر طرفین ادامه می دهد تا «تنش های مربوط به مسئله هسته ای ایران کاهش یابند.»/ جماران

 

08:30

مقایسه دو دوره زمانی یعنی ابتدای سال تا نیمه تیر ماه، طی سال گذشته و امسال نشان می‌دهد که بازارهای فولاد و پتروشیمی تحولاتی را تجربه کرده‌اند که ناشی از تغییر شرایط در مختصات اقتصاد کلان کشور بوده و انتظار می‌رود با توجه به مختصات فعلی یا با پیش‌بینی تغییرات جدید، این روند نیز با تغییر روبه‌رو شود.

  مختصات بازارهای کالایی در یک نگاه
در یک نگاه اجمالی در شرایط کنونی بازارهای کالایی تحت‌الشعاع چند عامل مهم قرار دارند؛ اول اینکه بازار ارز آزاد برخلاف روندی که سال گذشته در همین دوره زمانی در پیش گرفته بود اکنون با ثبات روبه‌رو شده و این درحالی است که ارز نیمایی برخلاف سال گذشته که بازارهای کالایی با معیار ارز ۴۲۰۰ تومانی قیمت‌گذاری می‌شدند با رشد روبه‌رو شده است. اجازه دهید به‌صورت گام به گام این موضوعات را مورد تحلیل قرار دهیم. نکته مهم در این ارتباط آن است که اگرچه ارز نیمایی در آغاز یک ظرفیت مهم برای عبور از کانال سنتی و نادرست قیمت‌گذاری دولتی بود اما اکنون همین ارز باعث شده تا قیمت بسیاری از کالاها با رشد غیرمنطقی روبه‌رو شود. قیمت دلار در بازار آزاد روند کاهشی در پیش گرفته اما در سامانه نیما به‌صورت روزشمار رو به افزایش است. این نشان می‌دهد باید گام دوم را برای جلوگیری از ایجاد بحران برداشت. این گام توقف قیمت‌گذاری بر مبنای نرخ ارز نیمایی است. به عبارتی آزادسازی قیمتی در بازارهای کالایی قیمت‌ها در بازارهای پایه متناسب با ارز آزاد موجب کاهش می‌شود و این امر از بروز یک رکود در صنایع پایین‌دست که در گزارش‌های اخیر به آن اشاره کرده‌ایم جلوگیری خواهد کرد.
 
 موضوع دوم خروج سفته‌بازان از بازارهای کالایی است. خوشبختانه بعد از یک دوره بحرانی در بازارهای کالایی، سفته‌بازان که رانت‌های بالایی را در آن دوره به جیب زده بودند اکنون در بازار حضور ندارند. به عبارتی بازار فعلی یک بازار با تقاضا و عرضه نسبتا واقعی‌تر در مقایسه با گذشته است. البته رگه‌هایی از بازارسازی هر از گاهی در بازارها نفوذ می‌کند با این حال باید گفت بازار اکنون از گذشته شفاف‌تر و سفته‌بازی در آن بسیار کمتر است. این مساله باعث شده تا تقاضایی که در بازار فولاد اکنون به ۴ میلیون و ۵۰۰ هزار تن در مدت ۴ ماه رسیده یا در بازار پتروشیمی یک میلیون و ۱۸۰ هزار تن در مدت کمتر از ۴ ماه (سه ماه و نیم) است رقمی واقعی قلمداد شود که در قیاس با تقاضاهای گذشته این خوش‌بینی را ایجاد می‌کند که واقعی است و مشخص است صنایع پایین‌دستی به چه میزان از مواد اولیه نیاز دارند. یک دوره سه و نیم ماهه در سال ۹۷ شاهد تقاضای ۸/ ۳ میلیون تنی از محصولات پلیمری بودیم و هیچ‌کس نمی‌توانست تخمین بزند چه میزان از این تقاضا واقعی است اما با بهبود شیوه‌های قیمتی در بورس‌کالا تقاضا به کمتر از نصف رسید و حال با اطمینان می‌توان از نیاز صنایع پایین‌دستی سخن گفت.
 
البته باز هم باید یک تبصره را مورد اشاره قرار دهیم. امروز تقاضای واقعی به‌عنوان مثال در بازار پتروشیمی هرچند در مقایسه با گذشته واقعی‌تر شده اما به‌دلیل آنکه قیمت ارز نیمایی و به تبع آن قیمت‌های پایه محصولات مذکور روند رو به رشدی را تجربه می‌کند برخی از صنایع پایین‌دست قیمت‌های فعلی را به‌صرفه نمی‌بینند و این موضوع باز هم مشابه دستکاری در بازار است و به آن لطمه می‌زند. به عبارتی باز هم به این نقطه می‌رسیم که هرچند قیمت‌گذاری با ارز نیمایی در مقایسه با ارز ۴۲۰۰ تومانی روش معقول‌تری بوده اما تاریخ انقضای آن مدتی است فرا رسیده و اکنون باید بازار را از دخالت‌های دستوری رها کرد.
 
  دوره‌های رونق و رکود در انتظار بازار
موضوع سوم تغییرات سطوح تولید در بخش واقعی اقتصاد است. در مدت یک سال گذشته بررسی‌های «دنیای اقتصاد» نشان داد که میزان تقاضای واقعی – نه سفته‌بازی – برای مواد اولیه دو روند متفاوت را پشت سر گذاشته است؛ دوره اول بعد از مرداد ۹۷ بود که با واقعی‌سازی قیمت‌ها تقاضای واقعی به بازار برگشت و سفته‌بازها از آن خارج شدند. این مساله امید به تقویت تولید در سطوح پایین‌دست را تقویت کرد و به واقع تقاضا برای مواد اولیه در بورس هرچند کاهش یافت اما تقاضای واقعی شکل گرفت. تقاضای واقعی به تدریج افزایش یافت و هم خرید از بورس‌کالا و هم قیمت‌ها روند رو به بهبودی را به‌صورت کاملا منطقی پشت‌سر گذاشتند. در آن دوره قیمت ارز در بازار آزاد روند افزایشی داشت.
 
 بر همین اساس قیمت‌های نیمایی زمینه رشد تقاضا را در بورس فراهم می‌کرد؛ اما به تدریج و با تغییر وضعیت خرید از بورس به‌دلیل قیمت‌های پایه‌ای که روزانه به‌دلیل رشد ارز نیمایی درحال رشد است دوره رکود آغاز شده است. این رکود در خرید مواد اولیه سیگنال رکود در سایر بخش‌ها را هم فعال کرده و نگرانی بزرگی برای اقتصاد کشور محسوب می‌شود که در گزارش‌های پیشین مورد اشاره قرار گرفته است. اما با نگاهی به این تحلیل کوتاه درمی‌یابیم که عامل اصلی این مشکل باز هم به دستکاری در قیمت‌ها با اصرار بر قیمت‌گذاری با ارز نیمایی برمی‌گردد.  در این بین برخی موافقان محاسبه قیمت‌ها بر مبنای ارز نیمایی، این سوال را مطرح می‌کنند که اگر قیمت ارز در بازار افزایشی شد و به هر دلیل اقتصادی و سیاسی بهای دلار به نقطه اوج گذشته خود در تابستان و پاییز ۹۷ رسید چه باید کرد؟ آیا باز هم باید برای رفع بحران ناشی از رشد قیمت‌ها، قیمت‌گذاری را بر مبنای یک ارز مشخص مثلا ۴۲۰۰ تومانی یا سامانه نیما بازگرداند؟ پاسخ به این سوال منفی است. زمانی که قیمت‌ها بر پایه عرضه و تقاضا تعیین شود اصولا بحرانی رخ نخواهد داد تا لازم باشد آن را کنترل کنیم. برای اثبات این موضوع به گذشته بازمی‌گردیم.
 
  دو سناریو
سال گذشته قیمت ارز در بازار با افزایش روبه‌رو شد و این موضوع روی قیمت‌ها اثر گذاشت؛ دو وضعیت در چنین شرایطی قابل بررسی است. نخست آنکه بنگاه‌های تولیدی براساس نگرانی از رشد بیشتر قیمت‌ها در آینده خریدهای آتی خود را به دوره کنونی منتقل می‌کنند و مواد اولیه را در انبارهای تولیدی خود انبار کرده و به‌تدریج از آن استفاده می‌کنند که این طبعا به معنای یک اثر انتقالی از آینده به حال است و اگر در دوره کنونی سطح تقاضای واقعی– دقت کنید تقاضای واقعی نه سفته‌بازی– افزایش یابد در دوره آتی طبیعتا کاهشی شده و همین امر بازار را به تعادل برمی‌گرداند زیرا ظرفیت انبارداری هم محدود است و نمی‌تواند این میزان تقاضا پایدار باشد. این وضعیت زمانی اتفاق می‌افتد که بازار بر مبنای قیمت‌های آزاد و براساس اصول علم اقتصاد تغییر می‌کند. اما حالت دوم آن چیزی است که در گذشته تجربه شد؛ یعنی دولت با دخالت در روند طبیعی بازار عملا آن را به دو بخش بازار رسمی و غیررسمی تبدیل کند. در این صورت اتفاقی که می‌افتد آن است که سفته‌بازها با هجوم به بازار رسمی و فروش در بازار غیررسمی بحران‌های عجیب و رانت‌های عجیب‌تری خلق می‌کنند و با گل‌آلود کردن آب، ماهی‌های بزرگی صید می‌کنند. آنچه باعث نگرانی است این حالت است و متاسفانه تجربه‌های تلخ قبلی کشور از همین‌جا شروع شده و نه از وضعیت اول که در آن بازار به حال خود رها می‌شود.
 
  بازار آتی بهترین پتانسیل
در این بین اما «دنیای‌اقتصاد» در گزارش‌های قبلی به این موضوع اشاره کرده که بهترین مسیر برای قیمت‌یابی بهینه و درست در بازارهای کالایی استفاده از ظرفیت‌های بورس‌کالا به‌خصوص بازار آتی است. همان طور که در گذشته نیز اشاره کردیم بازار آتی در بازارهای جهانی کافی است تا نیاز به دخالت دولت‌ها را در این مسیر به صفر برساند. به جرات باید گفت این شیوه قیمتی در هیچ کشور توسعه یافته‌ای مرسوم نیست و بازارها خودبه‌خود با استفاده از سیستم‌های خودتنظیمی که دارند، به نقطه بهینه و تعادلی بازمی‌گردند. نکته مهم در این رابطه تفکیک بازار از صنعت در ایران و جزیره‌ای دیدن این دو بخش است. متاسفانه دولت‌ها بازار را به تنهایی و بدون درنظر گرفتن ارتباط‌های پیشین و پسین آن کنترل می‌کنند.
 
 دولت‌ها مراقبند تا نرخ تورم از محدوده مشخصی عبور نکند و این درحالی است که باید مبنای قیمت ایجاد تعادل در همه زنجیره از معدن تا مصرف‌کننده نهایی باشد، در غیر این‌صورت هر نوع عدم تعادلی به کل مجموعه سرایت خواهد کرد و در بلندمدت تعادل را در زنجیره سخت خواهد کرد و این اتفاقی است که اکنون در اقتصاد ایران افتاده است. همین موضوع باعث شده اختلاف قیمت بین شمش و میلگرد به حداقل ممکن برسد. این موضوع باعث شده عملیات تبدیل ماده اولیه به سایر زنجیره‌های محصول یا محصول نهایی به‌صرفه نباشد و در نتیجه ارزش افزوده جای خود را به خام‌فروشی بدهد. در همین دوره کنونی باید گفت دولت در کنترل بازار هم شکست خورده است، برای این امر البته نیازمند داده‌های قدرتمندتری هستیم اما تنها به یک بخش از شکست دولت در تعادل بخشی به بازار اشاره می‌کنیم.  طی سه ماه اول سال‌جاری متوسط قیمت در بازار محصولات پلیمری و شیمیایی در مقایسه با سه ماه انتهایی سال گذشته در حدود ۲۰ درصد افزایش یافته است، این در حالی است که قیمت ارز در بازار آزاد کاهش یافته و همین مساله در صنایع پایین‌دستی باعث شده تا تولیدکنندگان ناچار به‌کاهش قیمت‌های خود شوند. به عبارتی هنوز قیمت مواد اولیه با رشد روبه‌رو است (به‌دلیل ارز نیمایی) اما بازارهای نهایی با کاهش قیمت روبه‌رو هستند (به‌دلیل تبعیت از بازارهای آزاد ارز). آیا دولت می‌تواند این هماهنگی را ایجاد کند؟ طبعا خیر زیرا زمانی که دولت تصمیم می‌گیرد در همه ابعاد بازار دخالت کند با یک مجموعه پیچیده قیمت‌ها و رابطه‌های قیمتی روبه‌رو می‌شود که محاسبه آن به روال طبیعی سخت و غیرممکن می‌نماید در این صورت بخشی از بازار از کنترل خارج شده و دچار انحراف می‌شود. این درحالی است که اگر زنجیره ارزش در بورس‌کالا و به‌خصوص در بازار آتی حضور داشته باشد قیمت‌گذاری بر مبنای منطقی و به‌طور خودکار صورت می‌گیرد و اصولا هر نوع انحرافی با خودتنظیمی بازار اصلاح شده و در عین حال منافع کل زنجیره ارزش تامین می‌شود.  علاوه بر این ریسک‌های آتی بازارهای گوناگون در بازار آتی مورد محاسبه واقع شده و در قیمت لحاظ می‌شود و همین موضوع باعث شده قیمت‌های نقدی نیز از فضای کم‌تنش‌تری برخوردار شوند. هنوز نمی‌توان با قطعیت از انگیزه‌هایی سخن گفت که مانع از شکل‌گیری بازار آتی و در نتیجه اصلاح بازارهای نقدی می‌شود. نمی‌توان گفت چرا دولت‌ها تمایلی ندارند بازار را به حال خود رها کنند اما شرایط کنونی واقعا نیازمند آن است که دولت از نگرانی‌های خود دست بکشد و مرحله به مرحله بازار را رها کند. اکنون در قدم دوم لازم است قیمت‌گذاری بر مبنای ارز نیمایی جای خود را به قیمت‌گذاری بر مبنای ارز آزاد بدهد. پس از آن باید بهین‌یاب حذف شود و ضرورت نداشته باشد جایی برای شناسایی افراد صلاحیت‌دار از بی‌صلاحیت‌ها باشد زیرا وقتی بازار آزادانه به‌کار خود ادامه دهد رانتی ایجاد نمی‌شود که از ترس آن به‌دنبال سهمیه‌بندی و حواله‌ای کردن بازار باشیم. قبلا هم گفته‌ایم بورس کالا مکان مناسبی است که ابزارهای مناسب به کمک دو سمت بازار آمده و ریسک‌های موجود را کاهش دهد، به شرط آنکه در این فرآیند نیروی سومی به نام دولت ورود نکند.
 
 
08:40
 نماگر اصلی بورس دادوستدهای این هفته را با افت ۴/ ۱ درصدی آغاز کرد. عقبگرد ۳۴۹۸ واحدی، بیشترین میزان افت شاخص را طی ۳۵ جلسه معاملاتی اخیر در پی داشته است. تحلیل‌ها از علل ریزش شاخص کل عمدتا بر دو مبنای شدت گرفتن دوباره ریسک‌های سیاسی و کاهش قوت پیشران‌های بنیادی سهام استوار است. فرض اول، توقیف نفتکش کشور را مرحله جدیدی از ریسک‌های حاکم بر فضای کلان محسوب می‌کند و فرض دوم به اثر همزمان اصلاح نرخ ارز و فشارهای تحریمی بر سودآوری شرکت‌های بزرگ کالایی می‌پردازد.
روند اصلاح شاخص کل سهام در جلسه آغازین هفته بار دیگر تکرار شد. به‌این ترتیب نماگر کلی بازار با عقبگردی ۳۴۹۸ واحدی، بیشترین میزان ریزش از ۲۳ اردیبهشت تاکنون را ثبت کرد. در میان تحلیل‌ها دو فرض عمده در رابطه با سرخ‌پوشی نماگرهای بازار خودنمایی می‌کند که یکی براثرگذاری دوباره ریسک‌های سیاسی و دیگری بر تضعیف محرک‌های بنیادی سهام تاکید دارد.
 
جنس متفاوتی از تنش‌ها؟
از هفته‌های انتهایی اردیبهشت تنش‌های سیاسی وارد مرحله تازه‌ای شد. انفجار نفتکش‌ها در بندر الفجیره ریسک تنش‌های نظامی را در منطقه بالا برد. پس از این اتفاق فضای سیاسی کشور، هر هفته با جدال تازه‌ای از این دست درگیر بود. حوادثی که اکثرا در انتهای هفته خبر آنها در فضای رسانه‌ای منتشر ‌شد و اثر آن در نخستین معاملات هفته نمود پیدا کرد. در این میان هفته منتهی به ۶ تیر از این لحاظ استثنا بود و به‌نظر می‌رسید فضای سیاسی تا حدودی به آرامش رسیده است. با این وجود خبر توقیف نفتکش ایرانی در نزدیکی مرز آبی اسپانیا و بریتانیا تنش جدیدی است که در تحلیل فضای کلان در این هفته محل تمرکز قرار گرفت. تعیین‌تکلیف توقیف نفتکش کشورمان در آب‌های نزدیکی جبل‌الطارق از لحاظ حقوقی همچنان مبهم به‌نظر می‌رسد. این ابهامات انتظار برای واکنش متقابل ایران را تقویت کرده تا جایی که روز گذشته برخی اخبار و شایعات به توقیف یک نفتکش انگلیسی در آب‌های خلیج فارس اشاره داشتند. این خبر اگرچه از سوی برخی خبرگزاری‌ها رد و تکذیب شد اما در روند عمومی بازار شنبه به‌عنوان عاملی اثرگذار مطرح شد. این نوع از کشمکش در نگاه بسیاری از تحلیلگران ریشه‌های متفاوتی داشته و به همین ترتیب ممکن است تبعات پیچیده‌ای را رقم بزند. واکنش‌ها به توقیف نفتکش کشورمان نشان می‌دهد که ابعاد این مساله از رابطه دوجانبه ایران و بریتانیا فراتر است و نگرانی‌های گسترده‌تری را در پی دارد؛ تا جایی که در نگاه برخی فعالان بورسی تنش اخیر ماهیتی متفاوت از تنش‌های پیشین داشته و با محک‌های قبلی قابل‌سنجش نیست. در مقابل برخی از کارشناسان بر این موضوع تاکید دارند که شدت تنش‌ اخیر بیشتر از حوادث پیش از آن نبوده و این مساله به خودی‌خود عامل افت ۴/ ۱ درصدی شاخص کل نبوده است.
 
 فرضیه ضعف محرک‌های بنیادی
برخی از کارشناسان سهام بر دو بعد اصلی سودآوری بنگاه‌های بزرگ کالایی تاکید می‌کنند و دادوستدهای روز گذشته را بر مبنای قابلیت‌های رشد سودآوری شرکت‌های کالایی ارزیابی می‌کنند. سطوح عملکرد شرکت‌های بزرگ، در رابطه با تولید و فروش محصولات و همچنین نرخ ارز دو اهرمی هستند که در میزان سودآوری این دسته از بنگاه‌ها نقشی کلیدی دارند.
 
این دسته از کارشناسان به این موضوع اشاره می‌کنند که با نزدیک شدن نرخ نیمایی ارز به نرخ آزاد و واکنش عمده صنایع کوچک به واقعیت‌های تورمی، پتانسیل عمومی برای ادامه جهش‌های قیمتی تضعیف شده است و این مساله توجه به سایر متغیرهای تعیین‌کننده را با اهمیتی دوباره همراه می‌کند. به‌عنوان مثال در رابطه با شرکت‌های بزرگ صادراتی، توجه به روند قیمت‌ها در بازار جهانی و حرکت شرکت‌ها بر مدار معمول عملکرد ضروری است. به آن معنا که در رابطه با تمامی شرکت‌های یک گروه دیگر نمی‌توان این فرضیه را مطرح کرد که پتانسیل‌های صعود ارز می‌تواند ریسک‌های ریزش شدید قیمت‌ها در بازار جهانی را پوشش دهد.این دسته از تحلیل‌ها بر این موضوع تاکید دارند که متغیرهای نرخ ارز، ریسک بازارهای جهانی و میزان تولید و فروش شرکت‌های بزرگ سطح قیمتی برخی نمادها را به سطوح تعادلی در بازه فعلی رسانده و تعیین ادامه مسیر قیمتی نیازمند محاسبات دقیق‌تر سودآوری و رصد مولفه‌های مذکور است.
 
 سنجش محدوده نوسان ارز با متغیرهای اقتصادی
برخی از تحلیل‌های رایج در میان فعالان بورسی به این مساله اشاره می‌کنند که واکنش بازار سهام به رشد نرخ نیما به مرحله اشباع رسیده و در سوی دیگر قرارگیری نرخ نیمایی در فاصله‌ای محدود از نرخ آزاد سبب شده تا شرکت‌ها دست‌کم در فروش داخلی محصولات خود با معضل مواجه شوند. در چنین شرایطی به اثرات تحریمی یا محدودیت‌های تولیدی اشاره شده و تاکید می‌شود که اصلاح همزمان قیمت ارز عقبگرد شاخص سهام را گریزناپذیر می‌سازد.
 
به‌نظر می‌رسد در این تحلیل اگرچه دو متغیر عمده به‌صورت مستقل ارزیابی شده‌اند اما اثر متقابل آنها بر یکدیگر نادیده گرفته شده است. در این رابطه باید چند مساله را مدنظر داشت: اول آن‌که رشد نرخ نیمایی و نزدیک شدن دو بازار ارزی به یکدیگر عامل عمده اصلاح نرخ‌ها در بازار آزاد بوده است.دوم آنکه در شرایطی که شدیدترین تحریم‌ها علیه کشور سبب محدودیت در تامین منابع ارزی حاصل از درآمدهای نفتی شده، عمده عرضه ارز نیمایی از محل درآمدهای غیرنفتی تامین می‌شود. به عبارتی اختصاص درآمدهای نفتی به تامین کالاهای ضروری در قالب نرخ مرجع ارز، عرضه نیمایی ارز را متکی به درآمدهای غیرنفتی ساخته است. در این شرایط بدون تغییر در ابزارهای سیاستی نمی‌توان انتظار داشت که همزمان با افت مقادیر صادرات غیرنفتی، نرخ ارز نیز مسیر اصلاحی را در پیش گیرد.
 
سیاست‌گذار همچنان ابزارهایی از قبیل محدودسازی تخصیص ارز مرجع به کالاهای مختلف یا حذف یارانه از برخی محصولات همچون بنزین را برای کنترل نرخ ارز در دست دارد. با وجود این مادامی که این ابزارها مورد استفاده قرار نگرفته‌اند به نظر می‌رسد پایداری نرخ ارز در محدوده‌های فعلی را باید به درآمد صادرات غیرنفتی کشور منوط دانست. در چنین شرایطی کاهش قابل‌ملاحظه حجم صادرات یا ریزش شدید قیمت‌ها در بازار جهانی می‌تواند نرخ ارز را در بازارهای آزاد و نیما بار دیگر صعودی کند.
 
 بازخوانی مبانی ارزندگی سهام
همان‌گونه که عنوان شد رشدهای اخیر قیمت سهام سبب می‌شود تا انتظار برای صعود دسته‌جمعی و تصادفی قیمت‌ها چندان واقعی به‌نظر نرسد. در مقابل همچنان در میان گروه‌های بزرگ نمادهای متعددی یافت می‌شوند که از واکنش همخوان تا واقعیت‌های موجود نیز کماکان فاصله دارند. وجود این دسته از نمادها سبب می‌شود تا انتظار از برآیند صعودی تغییرات شاخص کل بورس همچنان منطقی و به دور از هیجان به‌نظر برسد. با این حال برای تعیین سیاست ادامه سهامداری، نیاز به بررسی‌های دقیق‌تر از سودآوری و تحلیل‌های جزئی‌تر از آینده سهام است. لازم به ذکر است که دور جدید پیش‌بینی مورد اجماع تحلیلگران از متغیرهای کلان و سودآوری شرکت‌های بزرگ بورسی در آینده‌ای نزدیک منتشر خواهد شد که خود می‌تواند راهنمای مناسبی برای فعالان بازار در تعیین‌ هدف‌های بعدی سرمایه‌گذاری باشد.
 
همچنان جریان‌های اطلاعاتی قدرتمندی همچون گزارش‌های عملکرد شرکت‌ها در ۳ ماه نخست سال‌جاری و گزارش‌های عملکرد ماهانه انتظار بازار سهام را می‌کشند. در رابطه با صورت‌های مالی بهار، به‌خصوص در رابطه با بسیاری از بزرگان کالایی، انتظار برای رشد محسوس سودآوری وجود دارد و در رابطه با گزارش‌های عملکرد ماهانه باید تاکید کرد که به‌رغم روند اصلاحی ارز در بازار آزاد، نرخ‌های نیمایی همچنان در مسیر صعودی بوده و رونمایی از این نرخ‌ها در گزارش‌های ماهانه بعدی می‌تواند روند نرخ‌های فروش را افزایشی کند. همچنین مجامع شرکت‌های بزرگ، به‌خصوص در گروه‌هایی همچون فلزات اساسی و فرآورده‌های نفتی همچنان در پیش است و می‌تواند در آینده‌ای نزدیک در افزایش جذابیت‌های قیمتی این گروه اثرگذار باشد. به علاوه آنکه باید در نظر داشت که این دسته از بنگاه‌ها دست‌کم یک موعد دیگر در شناسایی سود قابل‌توجه تسعیر ارز را پیش‌رو دارند.
 
دست‌آخر باید به این موضوع اشاره کرد که میانگین ارزش روزانه معاملات خرد بورسی در سال ۹۸ بالغ بر ۱۰۷۰ میلیارد تومان بوده و این رقم روزهای محدودی به‌صورت متوالی پایین‌تر از این سطح باقی مانده است. بسیاری از کارشناسان بر این موضوع تاکید دارند در شرایطی که سایر بازارهای مالی جذابیت خاصی برای سرمایه‌گذاری به‌دست نمی‌دهند، نقدینگی انگیزه قدرتمندی برای خروج از سهام نمی‌یابد. در این شرایط به‌نظر می‌رسد تاکید بر جنبه ذهنی و رفتاری نسبت قیمت به درآمد سهام پررنگ‌تر می‌شود و به‌جای قیاس صرف با نسبت سود بدون ریسک در دامنه زمانی بلندمدت‌تری سنجیده می‌شود.

 

08:40

سومین دوره لیگ ستارگان بورس روز گذشته آغاز شد. این دوره از مسابقات که با حضور سیاست‌گذاران و مدیران بازار سرمایه صورت گرفت، به مدت ۷ هفته ادامه دارد و ۶۵ تیم در آن حضور دارند. در حالی مراسم افتتاحیه با حضور مدیر عامل شرکت بورس، معاون نظارت بر بورس‌ها و ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار و همچنین معاون مالی و اداری دانشگاه الزهرا برگزار شد، که در آن بر لزوم ارتباط بین دانشگاه و بازار سرمایه و ارتقای سواد مالی تاکید شد. همچنین گسترش و بسط مفاهیم نوین بازار سرمایه، افزایش نقش تحلیل مالی در معاملات، تشویق دانشجویان به فعالیت در بازار سرمایه، تقویت رقابت‌های دانشجویی، یافتن فرصت‌های شغلی مناسب، برقراری ارتباط بین صنعت و بازار سرمایه، ارتقای فرهنگ و سواد مالی و ارتقای فرهنگ کارآفرینی از دیگر اهداف مهم ۱۰گانه در برگزاری چنین مسابقاتی عنوان شد.از سوی دیگر در حالی دوره کنونی با حضور ۵تیم بین‌المللی آغاز شده که در دوره‌های پیشین تنها دانشجویان داخل کشور در این مسابقات حضور داشتند. امری که با توجه به ابعاد بین‌المللی آن می‌تواند نتایج مهمی به همراه داشته باشد.
 تلاش برای افزایش سواد مالی
معاون نظارت بر بورس‌ها و ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار در مراسم افتتاحیه سومین دوره لیگ ستارگان بورس با اشاره به ابعاد بین‌المللی برگزاری لیگ کنونی، گفت: سومین دوره لیگ ستارگان بورس به‌صورت بین‌المللی در حال برگزاری است. به‌طوری‌که طبق آمار۶۵ تیم در این رویداد شرکت کرده‌اند که ۶۰ تیم داخلی و ۵ تیم خارجی هستند.حسن امیری در ادامه با اظهار این مطلب که برگزاری چنین رویدادهایی با ابعاد بین‌المللی می‌تواند نتایج مهمی به همراه داشته باشد، به ارتقای سواد مالی به‌عنوان دیگر آثار مهم برگزاری چنین مسابقاتی اشاره کرد و گفت: یکی از ایرادات و اشکالاتی که هم اکنون در حوزه مباحث آموزشی وجود دارد، موضوع فرهنگ مالی و سواد مالی است. متاسفانه به این موضوع مهم کمتر پرداخته شده است.وی در ادامه با تاکید بر اینکه ارتقای سواد مالی باید از سطوح پایین آغاز و به سطوح بالاترگسترانده شود، گفت:‌ باید مفاهیم اولیه را در اختیار دانش آموزان و دانشجویان قرار داد تا بتوانند در آینده تصمیمات مهم مالی و اقتصادی درستی را اتخاذ کنند.
 
به گفته امیری، این روزها در سطوح کلان اقتصادی تصمیماتی اتخاذ می‌شود که به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم بر بازارسرمایه اثرگذار است. بر این اساس آشنایی با مباحث مالی و بازار سرمایه باید در همه رشته‌های تحصیلی نهادینه شود.وی در ادامه با بیان اینکه از حضور سایر رشته‌های دانشگاهی در رقابت‌های لیگ ستارگان استقبال می‌شود، گفت: آشنایی سایر رشته‌های تحصیلی با بازار سرمایه، می‌تواند به تصمیم‌گیری‌های آتی کشور کمک کند. این امر رشد بازار سرمایه در سنوات آتی را به دنبال خواهد داشت.معاون نظارت بر بورس‌ها و ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار در ادامه به آثار مثبت برگزاری این چنین دوره‌هایی اشاره کرد و گفت: گسترش و بسط مفاهیم نوین بازار سرمایه، تشویق دانشجویان به فعالیت در بازار سرمایه، تقویت رقابت‌های دانشجویی، یافتن فرصت‌های شغلی، برقراری ارتباط بین صنعت و بازار سرمایه، ارتقای فرهنگ و سواد مالی و ارتقای فرهنگ کارآفرینی از مهم‌ترین اهداف برگزاری این لیگ خواهد بود.
 
 ارتباط موثر دانشگاه و بورس
علی رحمانی، معاون مالی و اداری دانشگاه الزهرا در مراسم روز گذشته با اظهار این مطلب که برگزاری چنین مسابقاتی بسیار ارزشمند خواهد بود، گفت: بازار سرمایه نمود آشکار یک بازار سالم رقابتی مبتنی بر تخصص و دانش است. در این راستا طی چند سال گذشته سیر تحولات بازار سرمایه تصاعدی بوده است. به‌طوری‌که بازار سرمایه همواره کانون توجه دانشجویان حسابداری، مالی و اقتصاد قرار داشته است، ولی اکنون مورد توجه دانشجویان سایر رشته‌ها نیز قرار گرفته است. مدیرعامل سابق شرکت بورس در ادامه یکی از مهم‌ترین نتایج مثبت برگزاری چنین مسابقاتی را ارتباط دانشگاه و صنعت عنوان کرد و گفت: این رویداد مهم‌ترین فرصت برای دانشجویان علاقه‌مند به بازار سرمایه است. همچنین توسعه شبکه ارتباطاتی، کار آفرینی، تحلیل مالی، تصمیم‌گیری، شناخت ساختار‌ها، افزایش مهارت‌های گروهی و یادگیری اخلاق حرفه‌ای از دیگر فواید برگزاری چنین رویداد‌هایی خواهد بود.رحمانی در ادامه به تشکیل لیگ سوم با حضور تیم‌های بین‌المللی اشاره کرد و افزود: تعاملات بین‌المللی شکل گرفته در این دوره لیگ اقدام بسیار ارزشمندی است و امیدوارم مسیر آن ادامه داشته باشد.
 
 لزوم توسعه فرهنگ سهامداری
مهدی رباطی از فعالان بازار سرمایه نیز در این مراسم توسعه فرهنگ سهامداری را یکی از مهم‌ترین دغدغه‌ها دانست و گفت: متاسفانه به رغم ظرفیت بالای بازار سرمایه، فرهنگ سرمایه‌گذاری در بورس به خوبی نهادینه نشده و بازارهای موازی بیشتر مورد توجه هستند.وی ادامه داد: ناآشنایی جامعه با بورس و بازار سرمایه باعث شده از ظرفیت‌های بی نظیر بازار سرمایه استفاده لازم نشود. به همین دلیل باید تلاش بیشتر در توسعه بحث‌های فرهنگ‌سازی بازار سرمایه صورت گیرد.وی در ادامه با اشاره به اینکه بر اساس آمار ضریب نفوذ بازار سرمایه در کشور ما بسیار پایین‌تر از اقتصادهای توسعه یافته است، گفت: به این ترتیب سرمایه‌ها به جای بورس، جذب بازارهای موازی می‌شود. این رویکرد باید تغییر کند و در این راه به فرهنگ‌سازی نیاز داریم و برگزاری رویداد‌هایی همچون لیگ ستارگان بورس مسیر را هموار می‌کند.
 
 

09:20

به گزارش پایگاه خبری بورس پرس به نقل از دنیای اقتصاد، رضا رحمانی اعلام کرد: خودروسازان برای افزایش تولید، نیاز به جذب نقدینگی دارند و از همین‌رو بنا شده بخشی از این نیاز با فروش اموال مازاد تامین شود.

 

وی افزود: هر کدام از دو خودروساز بزرگ باید 1000 میلیارد تومان نقدینگی از محل فروش اموال مازاد جذب کنند.

 

در همین راستا، ایران‌خودرویی‌ها دست به‌کار شده و برای فروش بخشی از اموال مازاد، آگهی مزایده منتشر کرده‌اند و احتمالا سایپا نیز اقدامی مشابه را برای عمل به فرمان وزارت صنعت انجام خواهد داد. طبق آنچه از آگهی مزایده ایران‌خودرو به‌چشم می‌آید، اموال مازاد به فروش گذاشته شده بیشتر شامل ضایعات و اقلام مصرفی می‌شود. در واقع ایران‌خودرویی‌ها ظاهرا هنوز به سراغ فروش اموال مازاد بزرگتر نرفته و آن را به آینده موکول کرده‌اند.

 

بحث فروش اموال مازاد خودروسازان سال‌ها است در مقاطع بروز مشکلات مالی برای ایران‌خودرو و سایپا، مطرح می‌شود به‌نحوی‌که آنها با به مزایده گذاشتن این اموال، بخشی از نقدینگی موردنظر را جذب می‌کنند. در حال‌حاضر نیز که خودروسازان به‌دلیل تحریم و مشکلات داخلی اقتصاد به چالش مالی برخورده‌اند هم مزایده اموال مازاد به‌عنوان راهی برای جذب نقدینگی در دستور کار قرار گرفته است، منتها این‌بار با دستور مستقیم وزارت صنعت.

 

قرار بود برای رفع مشکلات مالی زنجیره خودروسازی، تسهیلات ریالی و ارزی به صنایع خودرو و قطعه پرداخت شود که تنها بخش ریالی آن محقق شد. سال گذشته 4000 میلیارد تومان در حساب خودروسازان شارژ شد تا همه آن صرف پرداخت بخشی از طلب قطعه‌سازان شود. هرچند قرار بود تسهیلات ارزی در اختیار زنجیره خودروسازی کشور برای تامین مواد اولیه و قطعات قرار گیرد اما به‌دلیل اختلاف‌نظر خودروسازان و قطعه‌سازان با بانک مرکزی بر سر نحوه بازپرداخت آن، تسهیلات موردنظر هنوز محقق نشده است.

 

اگر معادل ریالی این تسهیلات را  حساب کنیم، چیزی حدود 7000 میلیارد تومان می‌شود. بنابراین دستور وزارت صنعت مبنی‌ بر تامین مالی 2000 میلیاردی از ناحیه فروش اموال، کمتر از 30 درصد این تسهیلات را که فعلا پرداخت آن قطعی و عملیاتی نشده، تامین خواهد کرد. به‌عبارت دیگر اگر فرض کنیم 7000 میلیارد وعده داده شده فعلا پرداخت نشود، خودروسازان نهایتا کمتر از یک‌سوم نیاز مالی امروز را از طریق فروش اموال مازاد تامین خواهند کرد و مشخص نیست باقی آن از کجا تامین خواهد شد. البته فروش اموال مازاد جدا از تسهیلات وعده داده شده است، چه آنکه زنجیره خودروسازی برای سرپا ماندن و افزایش تیراژ به چندین هزار میلیارد تومان نقدینگی در مقطع فعلی نیاز دارد و کارش با این مبالغ راه نمی‌افتد.

 

10:00

به گزارش پایگاه خبری بورس پرس به نقل از تسنیم، همزمان با پایان یافتن مهلت 60 روزه ایران به کشورهای اروپایی، تصمیمات جدید ایران درباره کاهش تعهدات برجامی امروز 16 تیر ماه در نشست خبری سخنگوی دولت با حضور عباس عراقچی معاون سیاسی وزارت خارجه و کمالوندی سخنگوی سازمان انرژی اتمی، اعلام می شود.

 
این نشست مشترک، امروز ساعت 10:30 صبح در ساختمان کوثر نهاد ریاست‌جمهوری برگزار می‌شود.
 
 
10:20
به گزارش پایگاه خبری بورس پرس به نقل از ایرنا، امانوئل مکرون در گفتگویی تلفنی با حسن روحانی گفت: پایان برجام به معنای اقرار به شکست دسته‌جمعی و اقدامی تاسف‌بار خواهد بود. بنابراین مسیر دوم را باید انتخاب کرد تا برجام حفظ و به تنش زدایی کمک شود.
 
روحانی نیز از آنچه جنگ اقتصادی از سوی آمریکا علیه ایران عنوان شده انتقاد کرد و گفت : تداوم این جنگ می‌تواند به تهدیدات دیگری در منطقه و جهان منجر شود. توقف تمامی تحریم‌ها می‌تواند آغازی برای یک حرکت بین ایران و ۱+۵ باشد.
 
وی اقدامات اخیر ایران را کاملا در چارچوب برجام و برای حفظ آن برشمرد و از اتحادیه اروپا خواست تا به مسوولیت ها در برابر معاهدات بین المللی و قطعنامه سازمان ملل عمل و با دست زدن به اقداماتی، بیش از پیش برای حفظ برجام تلاش کند.
 
مکرون نیز با بیان اینکه اتحادیه اروپا از ابتدای خروج آمریکا از برجام با این اقدام شدیدا مخالفت کرده، گفت: اتحادیه اروپا خواهان حفظ برجام است و تمام تلاش را در این مسیر به‌کار گرفته است. می پذیریم اقدامات اروپا برای جبران تحریم‌های آمریکا موفق و کارآمد نبوده اما همه تلاش را برای جبران این موضوع به‌کار می گیریم.
 
بنا به اعلام کاخ الیزه، امانوئل ماکرون و حسن روحانی به توافق رسیدند تا شرایط از سرگیری گفتگو بین همه طرف ها را تا ۲۴ تیر بررسی کنند.
 
رئیس جمهوری فرانسه طی روزهای آینده رایزنی ها را با مقامات ایران و طرف های بین المللی ادامه خواهد داد.
 
 
11:00
 
سید علی حسینی مدیر عامل بورس انرژی ایران در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس، خبرداد، از ابتدای سال 98 تا کنون بیش از 750 هزار تن انواع فرآورده‌های هیدروکربوری به ارزش قریب به 40 هزار میلیارد ریال در بازار فیزیکی بورس انرژی ایران مورد معامله قرار گرفت.
 
وی گفت: بیش از 553 هزار تن از محصولات معامله شده در رینگ داخلی و بیش از 196 هزار تن در رینگ بین‌الملل این بازار مورد داد و ستد قرار گرفته‌اند.
 
به گفته حسینی همچنین ارزش ریالی معاملات در رینگ داخلی بیش از 27 هزار و 121 میلیارد ریال و در رینگ بین‌الملل بیش از 11 هزار و 137 میلیارد ریال بوده است که در مقایسه با مدت مشابه در سال قبل افزایش 80 درصدی را تجربه کرده است.
 
به گفته مدیر عامل بورس انرژی، فعالیت عرضه کنندگان و میزان عرضه‌های صورت گرفته توسط آنها نقش مهمی در توسعه و رونق معاملات بورس انرژی ایران طی سال جاری داشته است. در حقیقت، پنج عرضه‌کننده بزرگ در بازار فیزیکی فرآورده‌های هیدروکربوری که بیشترین ارزش معاملات را به خود اختصاص داده‌اند، عبارتند از: شرکت پالایش نفت لاوان، شرکت پالایش نفت کرمانشاه، شرکت نفت ستاره خلیج‌فارس، شرکت پالایش نفت اصفهان و شرکت پالایش گاز ایلام. این شرکتها به ترتیب 14، 9، 9، 8 و 7 درصد از ارزش معاملات انجام شده در بازار فیزیکی بورس انرژی ایران را طی سال جاری به خود اختصاص داده‌اند.
 
حسینی این را هم گفت که اگر نگاهی به میزان معامله کالاهای عرضه‌شده در این بازار بیندازیم، بیشترین حجم معاملات کالا طی سال جاری مربوط به کالاهای نفتای سنگین، متانول، حلال 402، گازمایع و میعانات گازی (در مجموع حدود 55 درصد) و بیشترین ارزش معاملات مربوط به کالاهای نفتای سنگین، حلال 402، گازمایع، میعانات گازی و آیزوریسایکل (مجموعا بیش از 55 درصد) بوده است.
 
 به گفته حسینی ،توسعه پذیرش و عرضه انواع حاملهای انرژی توسط عرضه‌کنندگان مختلف در بورس انرژی ایران به گونه‌ای بوده است که تنها در خرداد ماه سال جاری شاهد عرضه 20 کالا برای نخستین بار در بازار فیزیکی بوده‌ایم. این عرضه‌ها شامل: نفتای مخلوط شرکت نفت ستاره خلیج فارس، نفت خام سنگین شرکت ملی نفت ایران، گاز مایع پالایش نفت اصفهان در رینگ بین‌الملل به مقصد ارمنستان، حلال 402 شرکت نفت ستاره خلیج فارس، حلال 502 عمده پتروشیمی بیستون، نفت گاز شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران در رینگ بین‌الملل از انبار نفت اراک به مقصد عراق، نفت سفید شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران در رینگ بین‌الملل از انبار نفت اصفهان به مقصد عراق، نفت گاز شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران در رینگ بین‌الملل از انبار نفت اراک، نفت گاز شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران در رینگ بین‌الملل از انبار نفت اصفهان، رافینت پتروشیمی بیستون، بلندینگ نفتا پالایش نفت بندرعباس، نفت سفید شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی ایران در رینگ بین الملل از انبار نفت کرمان به مقصد پاکستان، نفت گاز (گازوئیل) شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی ایران در رینگ بین الملل از انبار نفت کرمان به مقصد پاکستان، نفت سفید شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی ایران در رینگ بین‌الملل از انبار نفت تبریز به مقصد عراق، متانول شرکت متانول کاوه، برش سنگین حاصل از پالایشگاه نفت و پتروشیمی به جز بنزین و گازوئیل پتروشیمی بیستون، رافینت شرکت پتروشیمی نوری،گاز مایع شرکت پتروشیمی پارس، هیدروکربن سبک حاصل از بلندینگ کد MT227 معماران تجارت آفتاب و برش سبک شرکت پتروشیمی نوری است.
 
حسینی خاطرنشان کرد: از میان نخستین عرضه‌های صورت گرفته، 8 عرضه به طور موفقیت آمیز منجر به معامله شده است. حلال 502 عمده پتروشیمی بیستون، نفت خام سنگین شرکت ملی نفت ایران، حلال 402 شرکت نفت ستاره خلیج فارس، رافینت پتروشیمی بیستون در هر دو رینگ داخلی و بین الملل، بلندینگ نفتا پالایش نفت بندرعباس، متانول شرکت متانول کاوه و برش سنگین حاصل از پالایشگاه نفت و پتروشیمی به جز بنزین و گازوئیل پتروشیمی بیستون، هشت عرضه‌ای هستند که در خردادماه دادوستد شدند.
 
وی در ارائه گزارش عملکرد بورس انرژی این گونه ادامه داد: در بازار مشتقه نیز طی سال جاری شاهد عرضه اولیه اوراق سلف موازی استاندارد نفت کوره 380 سانتی استوک (در نماد سمانک991) به ارزش 4 هزار میلیارد ریال در تابلوی سلف موازی استاندارد بودیم.
 
حسینی در پایان گفت: در بازار ثانویه نیز اوراق سلف موازی استاندارد نفت خام سبک داخلی عرضه شده توسط وزارت امور اقتصاد و دارایی به نمایندگی از دولت جمهوری اسلامی ایران (در نمادهای سنفت 982، 983 و 984 ) و قرارداد سلف موازی استاندارد نفت کوره 380 سانتی استوک (در نمادهای سمانک 981، سمانک 982 و سمانک 991)، به ارزشی بالغ بر 6،750 میلیارد ریال و تعداد 315,415 اوراق مورد معامله قرار گرفته است.
 
 
11:11

🌀 ایران گام دوم را برداشت

ربیعی اعلام کرد: از امروز بالای ۳.۶۷ درصد غنی‌سازی می‌کنیم.

 

11:19

🔸کمالوندی: براساس دستور رئیس جمهوری، گام دوم را باید برمی‌داشتیم که برداشته شد
 
سخنگوی سازمان انرژی اتمی:
▫️امروز روز شصتم است و مهلت اروپا پایان یافته است. براساس دستور رئیس جمهوری، گام دوم را باید برمی‌داشتیم که برداشته شد. 
 
▫️گام اول شاید زمان می‌برد اما در گام دوم زمان مطرح نیست. 
 
▫️در حال حاضر رونوشت تغییر DIQ که به آژانس تسلیم می‌شود به نماینده‌شان در ایران تحویل دادیم و تا چند ساعت دیگر فرایند غنی‌سازی بالای 3.67 شروع می‌شود. پیش‌بینی این است که فردا صبح از این میزان فراتر رفته‌ایم.
 
 
11:33

🌀 نفتکش حامل نفت ایران بوده و سوپر تانکر است و از تنگه جبل الطارق اعزام شده است. 

دولت انگلیس مدعی شده سوریه بوده اما اینطور نبوده است. از آبراههای بین المللی عبور می کرده و هیچ قانونی اجازه نمی‌دهد به انگلیس که این راهزنی دریایی را صورت دهد. 

در تماس مستمر با دولت انگلیس هستیم و سفیرشان هم دو بار احضار شده است. مشورتهایی با دولت اسپانیا داریم. وکلای مبرز مسیر حقوقی را طی می‌کنند. برای تامین منافع خود همه مسیرها را می‌رویم و از هیچ امکانی نخواهیم گذشت. امیدواریم از طریق دیپلماتیک و حقوقی حل شود.

 

11:43

عراقچی : ایده ای که دیشب بحث شده است و این است که امریکا در صورت لغو  برخی تحریم ها میتواند به گروه  1+4 اضافه  شود .

 

11:48

🌀 عراقچی تلویحا اعلام کرد که در سری آتی مذاکرات امریکا هم با شرط برداشتن بخشی از تحریمها حضور خواهد داشت.

 

12:08

عراقچی : فرقی نمی‌کند بازگشت به مذاکرات، ابراز تمایل آمریکا یا ابتکار فرانسه بوده است. مهم، موضع ما در این زمینه است. 

اشتراک

نظرات کاربران درباره خبرهای مهم رسانه 16 تیر ماه 1398

نظری در مورد این محصول توسط کاربران ارسال نگردیده است.
اولین نفری باشید که در مورد خبرهای مهم رسانه 16 تیر ماه 1398 نظر می دهد.

ارسال نظر درباره خبرهای مهم رسانه 16 تیر ماه 1398

لطفا توجه داشته باشید که ایمیل شما منتشر نخواهد شد.
 
کد امنیتی *
captcha
تاریخ 1398/04/16
وضعیت موجودی نا موجود